Odadaki fili gösteren araştırma: Çocukların beynini ekranlar değil, yoksulluk şekillendiriyor

Çocukların beyin yapısını şekillendiren en temel güç hangisi? Ekran süresi mi? Ebeveynlik mi yoksa çocuğun IQ’su mu? Washington Üniversitesi’nin yaklaşık 12 bin çocuk üzerinde yürüttüğü araştırma tüm ezberleri yıkarak ortaya çarpıcı bir gerçeklik koyuyor: Sosyoekonomik koşullar bir çocuğun beyin gelişimini en çok etkileyen faktör! Çalışmaya göre düşük gelir düzeyi, çocukların beyninde kronik stres ve uykusuzluğun derin izlerini oluşturuyor.

Yıllardır çocuk gelişimine ilişkin tartışmalarda ekran süresi, sosyal medya, ebeveynlik tarzı ve eğitim sistemleri öne çıkıyor. Ancak Science dergisinde yayımlanan yeni bir araştırma, bu tartışmaları farklı bir noktaya taşıyor. Yaklaşık 12 bin çocuğun beyin görüntülerini inceleyen bilim insanları, gelişmekte olan beyin üzerinde en güçlü etkinin sosyoekonomik koşullardan geldiğini ortaya koydu.

Washington Üniversitesi Tıp Fakültesi tarafından yürütülen çalışma; aile gelirinden ev sahipliğine, yaşanılan mahallenin yoksulluk düzeyinden ulaşım olanaklarına kadar uzanan sosyoekonomik göstergelerin, çocukların beyin yapısı ve işleviyle diğer tüm değişkenlerden daha güçlü bir ilişki kurduğunu gösteriyor.

Araştırmacılar, çocukların beyin gelişimini etkileyebilecek unsurları mümkün olduğunca geniş bir çerçevede değerlendirdi. Bu kapsamda sosyoekonomik koşullar, ekran süresi, bilişsel beceriler, fiziksel ve ruhsal sağlık, ebeveynlik tarzı, kişilik özellikleri, uyku, stres, sosyal ilişkiler, çevresel koşullar ve tıbbi geçmiş gibi 12 kategori altında toplam 649 değişken analiz edildi.

Çalışmada, ABD Ulusal Sağlık Enstitüleri tarafından desteklenen Adolescent Brain Cognitive Development araştırmasına katılan 9-10 yaşlarındaki 11 bin 878 çocuğun MRI görüntülerinden yararlanıldı.

Sonuçlara göre sosyoekonomik faktörler, çocukların beyin işlevle…